Forum Dawnego Tczewa

Zakładając ten temat w w jego nazwie użyłem słów "i okolice", nadeszła pora to wykorzystać. Przenieśmy się na Geoportalu w okolice torów kolejowych w Małym Miłobądzu i spójrzmy na kształt działki nr 23, która biegnie od torów stacji Zajączkowo Tczewskie w kierunku podstacji trakcyjnej i głównego punktu zasilającego "Miłobądz". Kształt tej działki odzwierciedla ślad toru kolejowego do podstacji trakcyjnej. Tor ten był zelektryfikowany. W okolicach 2010 roku działka nr 23 została wykorzystana do budowy drogi dojazdowej do wiaduktu nad torami po likwidacji przejazdu kolejowego.

Zajączkowo Tczewskie / Podstacja trakcyjna Miłobądz

Geoportal, 2026 r.:



Google Earth, 11 marca 2010 r.:



Geoportal, luty 2004 r.:



Kiedy bocznica została rozebrana nie posiadam informacji.

Wróćmy do Tczewa, ale w rejon jeszcze nieporuszany w tym temacie. W gąszczu traw w okolicy posterunku odgałęźnego Górki można dostrzec zakryte szyny kolejowe, które prowadzą w kierunku zlokalizowanego w pobliżu kompleksu budynków magazynowych. Szyny tego toru za bramą wjazdową rozgałęziają się na dwa tory. Stan torów jest raczej zły. Jeden z tych dwóch torów nie ma zachowanej ciągłości szyn.

Górki / magazyny

Początek bocznicy przed bramą wjazdową z sygnałem D 1 „Stój”:



Bocznica za bramą wjazdową:



Częściowo rozebrany tor widziany zza innej bramy wewnętrznej:



Zachowane szyny na końcu niekompletnego toru:



Koniec odgałęzienia toru widziany z ulicy 30 Stycznia:



Bocznica na zdjęciu lotniczym z lutego 2005:

Jeszcze przed wyżej opisaną bocznicą w trakcie eksploracji można w trawie napotkać kolejne ukryte w trawie szyny, które po kilkunastu metrach są wycięte. Jednak można w dość prosty sposób odtworzyć trasę kolejnej bocznicy - między drzewami widoczne są zarys nasypu kolejowego oraz podkłady. Idąc starotorzem można napotkać przeszkodę w postaci budynku i dalej nieznany jest przebieg toru, trzeba by mieć zgodę właściciela do eksploracji terenu, nie wiadomo czy za budynkiem jeszcze istnieje tor. Według strony semaforek.kolej.org.pl bocznica ta prowadziła do CPN-u, dzisiaj można powiedzieć, że by prowadziła do składu węgla.

Górki / skład węgla

Szyny toru prowadzącego do bocznicy:



Starotorze bocznicy:



Starotorze bocznicy:



Starotorze bocznicy - pierwsza przeszkoda:



Budynek na końcu dostępnego starotorza:



Bocznica na zdjęciu lotniczym z lutego 2005:

Pozostańmy jeszcze na Górkach, przebywając (bez wchodzenia na czynne tory) za nastawnią Gk można zauważyć rząd drzew w kierunku wiaduktu 30 Stycznia. Po wejściu w te drzewa można zauważyć dość kompletny zapomniany tor kolejowy. Eksplorację toru trzeba zakończyć przed murem, trzeba by mieć zgodę właściciela do eksploracji terenu, nie wiadomo czy za budynkiem jeszcze istnieje tor. Mam podejrzenie (nie mam wystarczającego zdjęcia lotniczego), że tor mógł przechodzić przez rozjazd i rozchodzić się na 2 krótkie tory. Eksplorowany tor jest odcięty od sieci kolejowej.

Górki / bocznica

Okolice początku bocznicy:



Tor bocznicy:



Tor bocznicy:



Mur na torze bocznicy:



Widok za murem:



Bocznica na zdjęciu lotniczym z lutego 2005:

Zacznę od częściowego sprostowania, tor do stacji elektroenergetycznej w Małym Miłobądzu był zelektryfikowany, ale tylko częściowo, nie na całym odcinku (informacja od świadka).

Opuśćmy znowu Tczew. Przechadzając się drogą gruntową w Radostowie wzdłuż torów stacji kolejowej można napotkać pozostałości po torze, który biegł od torów stacji Subkowy w kierunku podstacji trakcyjnej i głównego punktu zasilającego "Subkowy". Pozostawionymi śladami po torze bocznicy kolejowej są przekop oraz rowy odwadniające, które istnieją po dziś dzień. Tor nie był zelektryfikowany.

Zarówno w przypadku Miłobądza jak i Subków chodziło o to by móc koleją dostarczyć wielkogabarytowe transformatory na wymianę - tory nigdy nie zostały do tego celu wykorzystane a sprawiały tylko problem utrzymaniowy, dlatego zostały rozebrane (informacja od świadka).

Subkowy / Podstacja Subkowy

Za rowem odwadniającym miejsce odgałęzienia toru bocznicy w lewą stronę:



Przekop i rowy odwadniające:



Przekop i rowy odwadniające oraz podstacja trakcyjna:



Geoportal, luty 2005 r. - już bez toru:



Kiedy bocznica została rozebrana nie posiadam informacji.


Przy okazji zamieszczam dwa zdjęcia istniejącego, ale będącego w złym stanie toru dodatkowego przy placu ładunkowym na stacji Subkowy. Tor przebiega przy obudowanej rampie z dwoma kompletami wrót znajdującej się na terenie Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska".

Subkowy / Gminna Spółdzielnia

Obudowana rampa na terenie Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska":



Koniec toru przy terenie Gminnej Spółdzielni "Samopomoc Chłopska":

Pozostańmy poza Tczewem. W temacie poświęconemu Lisewu sprawy kolejowe skupiają się wokół kolei wąskotorowej. Jednak stacja Lisewo to był też układ dodatkowych torów kolei normalnotorowej - w szczególności mam na myśli tory poniżej wysokiego nasypu. Stąpając po terenie dawnej równi stacyjnej non stop wyczuwa się muldy po podkładach. Dolna część stacji była podłączona do sieci kolejowej długim torem z magistrali kolejowej Warszawa - Gdańsk. Obiekt jest tak wielki że nie da się go omówić w jednym poście.

Lisewo / Ładownia (Lisewo Wąskotorowe)

Plan stacji kolejowej normalnotorowej na nasypie (poziom mostu kolejowego na Wiśle) z 1913 roku:



Plan stacji kolejowej normalnotorowej na nasypie (poziom mostu kolejowego na Wiśle) oraz torów bocznych (poniżej nasypu - górna część obrazu) z 1914/1918 roku (tory i rozjazdy wąskotorowe zaznaczone linią przerywaną):



Zdjęcie lotnicze stacji Lisewo z 1967 roku:



Zdjęcie lotnicze stacji Lisewo z 1997 roku:



Stacja Lisewo na zdjęciu z Geoportalu z lutego 2005 roku:

Ciąg dalszy tematu Lisewa:

Dawne miejsce odgałęzienia toru z magistrali Warszawa - Gdańsk:



Wiadukt pod magistralą (nad drogą) o szerokości uwzględniającej starotorze toru bocznego:



Nasyp ze starotorzem:



Początek równi stacyjnej normalnotorowej:



Pozostałości podkładów kolejowych:



Równia stacyjna normalnotorowa:



Jeszcze wiele obserwacji można by napisać o tym obiekcie.

Wątek zbliża się do końca, ale to nie jest ostatni post. Ostatnim bastionem czynnych bocznic kolejowych jest stacja Zajączkowo Tczewskie.

Zajączkowo Tczewskie / PKP CARGOTABOR Sp. z o.o. - lokomotywownia

Początek bocznicy na zdjęciu wykonanym na pozostałości rozebranego wiaduktu:



Bocznica na zdjęciu wykonanym na pozostałości rozebranego wiaduktu:



Zajączkowo Tczewskie / PKP Cargo S.A. - wagonownia

Początek bocznicy na zdjęciu wykonanym na pozostałości rozebranego wiaduktu:



Bocznica na zdjęciu wykonanym na pozostałości rozebranego wiaduktu:



Zajączkowo Tczewskie / PGE Energetyka Kolejowa S.A. - stacja paliw

Napisałem że wątek zbliża się do końca, ale nie spełniłem deklaracji o wspomnieniu bocznic, które nigdy nie istniały i o których nie mam żadnych dokumentów świadczących o tym, że miały powstać a informacje pochodzą z przekazów ustnych.

Tczew Suchostrzygi / ZEC

Dawno temu słyszałem, że ciepłownia na Rokitkach była budowana z myślą o podłączeniu jej do sieci kolejowej. Na zdjęciach lotniczych można zaobserwować, że dwa place składu miału są rozdzielone pasem ziemi, który prosi się o budowę toru kolejowego. Oczywiście dzisiaj nie ma żadnej szansy na budowę tego toru. Oto moja wizualizacja jakby mógł wyglądać przebieg bocznicy:



Tczew / FPS

Również dawno temu, gdy pewnemu kolejarzowi powiedziałem że teren w kierunku dawnej Fabryki Przekładni Samochodowych od strony torów kolejowych wygląda jakby kiedyś tam istniała bocznica to ten zaprzeczył, że nigdy toru nie było do POLMO. Później zapytałem innego kolejarza a ten potwierdził, że musiał być kiedyś tor. Dzisiaj już wiem że toru nie było, ale pierwotnie plany budowy toru mogły być.
Gdy spojrzymy z wiaduktu Wojska Polskiego w kierunku Bydgoszczy zobaczymy poza torami magistralnymi trzeci niezelektryfikowany tor. Tor ten jest zakończony żeberkiem. Za żeberkiem ciągnie się coś co przypomina teren przygotowany pod ułożenie toru kolejowego i dociera do bramy w ogrodzeniu Fabryki Przekładni Samochodowych (POLMO). Potencjalna ława torowiska delikatnie wznosi się z każdym metrem i idealnie "atakuje" tę bramę.

Widok z wiaduktu Wojska Polskiego:



Klatka z filmu prezentująca żeberko (po lewej stronie):



Źródło: Cabview Siemens ES64U4-D Tczew - Bydgoszcz - Poznań Główny Berlin-Gdynia-Express

Dwa tory magistralne i rezerwa pod trzeci tor do Polmo:



Klatka z filmu prezentująca bramę do Polmo (po lewej stronie):



Źródło: Cabview Siemens ES64U4-D Tczew - Bydgoszcz - Poznań Główny Berlin-Gdynia-Express

Hipotetyczna trasa bocznicy do bramy:

W temacie poświęconym posterunkowi Suchostrzygi zamieściłem spolszczoną niemiecką mapę Bahnhof Lunau i wykazałem zaciekawienie odgałęzionym samotnym torem na górze rysunku stacji Tczew Suchostrzygi. Kolorem czerwonym torowisko przerysowałem, przeskalowałem, obróciłem i wstawiłem na mapę Google i nic to nie dało, bo zawartość ucieka z przebiegu obecnej linii kolejowej. Okazało się że ów niemiecki rysunek to raczej rysunek schematyczny sieci kolejowej a nie rzeczywisty układ torowy w planie i profilu. Dużo przeprowadziłem obserwacji w terenie i moim zdaniem ów górny tor nigdy nie powstał i był tylko koncepcją, lub został totalnie "zaorany" - nie widzę śladu w terenie.

Edytowana poniemiecka mapa:



Efekt próby rysowania i naniesienia na rzeczywiste obiekty na Google Maps:



To wstępnie ostatni post w tym temacie, ale ostatni należy rozumieć symbolicznie, nie będzie już tu seryjnych postów każdego dnia, na pewno wrócę tu z nowymi odkryciami gdy takie się mi przydarzą, może uda się uzyskać dostęp do miejsc na terenach ściśle ogrodzonych prywatnych, może pojawią się jakieś nowe stare mapy albo zeznania świadków.

Ponawiam zachętę z pierwszego posta by dzielić się własnymi informacjami.

Te spacery to nie były żadne epickie akcje, ale fajnie było poeksplorować.