W obrębie Rzeczypospolitej istnieją kapitanaty portu w Gdyni, Helu oraz w Tczewie. Ten ostatni podlega również Urzędowi Morskiemu w Gdyni. Do zakresu działania Kapitanatu Portu Morskiego w Tczewie należą wszystkie sprawy, związane z bezpieczeństwem statków morskich, przychodzących i wychodzących z portu, oraz pobieranie opłat portowych.
Wówczas Ministerstwo Spraw Wojskowych, do którego należały z początku także sprawy marynarki handlowej, poleciło inż. Wendzie opracowanie planów budowy portu w Gdyni. Było to w r. 1920, rozpoczęto zaś budowę tego portu na wiosnę r. 1921. PRZY wyborze miejsca pod budowę portu zastanawiano się nad różnemi punktami wybrzeża. Niewiele ich było coprawda, gdyż pod tym względem wybrzeże nasze przedstawiało niewielkie możliwości. Wchodziły więc w rachubę: jezioro Żarnowieckie, Puck, Hel, Reda, Gdynia, ujście Wisły i Tczew. JEZIORO Żarnowieckie, jako położone tuż nad granicą niemiecką, odpadło. Leżało ono zbyt daleko od szlaków, łączących wybrzeże z wnętrzem kraju. Dla tych samych względów odpadł Hel. Puck leży również na uboczu, dostęp do niego zaś przez mielizny zatoki wymagałby utrzymywania kosztownej drogi żeglugowej (farwateru). Reda również była położona niedogodnie. Ujście Wisły, znajdujące się na obszarze Wolnego Miasta Gdańska, nie przedstawiało tych warunków, w jakich nowy port polski powinien był się znajdować. Wreszcie Tczew, leżący o 30 kilometrów od morza i połączony z niem tylko Wisłą, przechodzącą przez obszar gdański, musiałby uzyskać połączenie z zatoką kanałem śródlądowym, omijającym Gdańsk i przechodzącym przez pasmo wzgórz, które stanowiłyby poważną przeszkodę przy urzeczywistnieniu takiego zamierzenia.
PORT W TCZEWIE jest portem typu rzeczno-morskiego. Leży on na lewym brzegu Wisły obok mostu kolejowego i jest wyposażony w urządzenia do przeładunku węgla, które zbudowało tam w okresie wzmożonego wywozu polskiego węgla w czasie strajku w kopalniach angielskich w latach 1925-1926, towarzystwo »Wisła-Bałtyk«, utrzymujące wówczas przy pomocy kilku lichtug i holowników własne przedsiębiorstwo żeglugi morskiej. Obecnie port w Tczewie w ruchu morskim nie odgrywa żadnej roli. Posiada on połączenie z morzem tylko przez śluzę w Einlage i port gdański, gdyż utrzymanie połączenia przez ujście Wisły w Schiewenhorst jest zbyt kosztowne. Masy piasku, które Wisła w tem miejscu osadza, wymagają stałego i kosztownego bagrowania.PORT tczewski jest natomiast wykorzystywany w ruchu żeglugi śródlądowej i przy wywozie węgla polskiego kanałami wewnętrznerni do Prus Wschodnich i do Kłajpedy na Litwie.
Niewiele wnosi, ale dość brutalne rozprawienie się z tczewskim portem
Polska miała właściwie jeszcze trzeci port, który od roku 1928 ustawowo uznany został za port morski, a mianowicie w położonym nad Wisłą Tczewie (ok. 30 km w górę od ujścia); port ten miał jednak raczej rezerwowy charakter.
Opłaty portowe w Gdyni są we wszystkich pozycjach niższe od tychże opłat w Gdańsku, za wejście naprz. i wyjście statku z portu wynoszą 25% za naładowanie i wyładowanie 20% odnośnych opłat w Gdańsku. Stawki pilotowe wynoszą 20 do 2S% gdańskich.
Przedsiębiorczej firmie Braci Leszczyńskich w Gdańsku rząd wydzierżawił tereny do budowy stoczni w Gdyni.
Zawiązane koło Opieki nad wybrzeżem (Jastarnia-Bór) nie bez słuszności domaga się przeprowadzenia linji kolejowej wzdłuż nowego wybrzeża t. j. odnogi od Wielkiej Wsi w kierunku rz. Piaśnicy.
W Warszawie powstaje przedsiębiorstwo „Żegluga Wisła-Bałtyk* z inicjatywy inż. Nosowicza celem transportowania węgla przy pomocy barek morskich bezpośrednio z Tczewa do portów skandynawskich.
Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 6 marca 1928 r. o poddaniu Kapitanatu Portu Morskiego w Tczewie kompetencji Urzędu Marynarki Handlowej w Gdyni i uregulowaniu innych spraw, związanych z żeglugą morską w porcie tczewskim.
Art. 1. Kapitanat Portu Morskiego w Tczewie podlega Urzędowi Marynarki Handlowej w Gdyni.
Do zakresu działania Kapitanatu Morskiego w Tczewie należą wszystkie sprawy związane z bezpieczeństwem statków morskich zawijających do portu i wychodzących z portu oraz pobieranie opłat portowych.
Organizację Kapitanatu Portu określi rozporządzenie Ministra Przemysłu i Handlu oraz Robót publicznych.
Art. 3. Polskie statki handlowe morskie mogą być zarejestrowane w rejestrze statków przy sądzie powiatowym w Wejherowie jako przynależne do portu morskiego w Tczewie jako do portu ojczystego w myśl przepisów rozporządzenia Ministra b. dzielnicy pruskiej z dnia 18 stycznia 1921 r., wydanego w porozumieniu z Ministrem Przemysłu i Handlu w przedmiocie prowadzenia rejestru statków handlowych morskich (Dz. U R. P. Nr. 10, poz. 58).
Art. 4. Do portu morskiego w Tczewie nie ma zastosowania ustawa z dnia 25 lipca 1924 r. o morskich opłatach portowych (Dz. U. R. P. Nr. 79, poz. 764).
W porcie tym będą pobierane będą specjalne opłaty portowe, które ustali rozporządzenie Ministra Przemysłu i Handlu oraz Robót Publicznych w porozumieniu z ministrem Komunikacji oraz z innymi zainteresowanymi ministrami.
Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928 r. o organizacji i zakresie działania władz marynarki handlowej.
Art. 17. Rozporządzenie niniejsze nie narusza przepisów rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 6 marca 1928 r. o poddaniu Kapitanatu Portu Morskiego w Tczewie kompetencji Urzędu Marynarki Handlowej w Gdyni i uregulowaniu innych spraw, związanych z żeglugą morską w porcie tczewskim (Dz. U. R. P. Nr. 26, poz. 233).
Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 6 marca 1928 r. o poddaniu Kapitanatu Portu Morskiego w Tczewie kompetencji Urzędu Marynarki Handlowej w Gdyni i uregulowaniu innych spraw, związanych z żeglugą morską w porcie tczewski
Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 6 marca 1928 r. o poddaniu Kapitanatu Portu Morskiego w Tczewie kompetencji Urzędu Marynarki Handlowej w Gdyni i uregulowaniu innych spraw, związanych z żeglugą morską w porcie tczewski
O znaczeniu morza dla Polski, Józef Makłowicz, 1930
W czasie strajku węglowego w Anglji 1926 roku zawiązały się niektóre kopalnie Zagłębia Dąbrowskiego S.A. "Żegluga Wisła-Bałtyk" dla holowania węgla od Tczewa do różnych państw nadbałtyckich lecz i to towarzystwo niedługo się utrzymało.