Bitwa o Tczew 23 lutego 1807 roku

Regulamin forum
1. Treści i załączniki umieszczane w postach mogą być użyte w działalności Dawnego Tczewa przy zachowaniu dbałości o dane wrażliwe.
Awatar użytkownika

be-good
Koordynator
Koordynator
Pisarz Miejski
Pisarz Miejski
Reakcje:
Posty: 4724
Rejestracja: 2 lut 2011, o 20:15
Znajomość języków obcych: English, Deutsch, Pусский
Lokalizacja: Najpierw Czyżykowo, potem Bajkowe, obecnie Górki, za jakiś czas - Rokitki :( ...
Podziękował : 124 razy
Otrzymał podziękowań: 93 razy
Płeć:
Kontakt:

Re: Bitwa o Tczew 23 lutego 1807 roku

#11

Post autor: be-good » 14 gru 2013, o 21:28

Big Zbig pisze:W trakcie lektury II tomu" Encyklopedii Staropolskiej" Zygmunta Glogera , pod hasłem "Działo" natknąłem się na wzmiankę mającą związek z naszym miastem. Mianowicie autor pisze, że w arsenale wiedeńskim przechowywane jest działo z czasów Augusta III, odlane przez ludwisarza krakowskiego Weinholda, ze stosownym napisem: " Legion III polski pod komendą jenerała Dąbrowskiego zdobył tę armatę na Prusakach pod Tczewem dnia 23 lutego 1807r."Ciekawe, jak działo to dostało się do Wiednia i czy jeszcze tam się znajduje?
Udało mi się odnaleźć prasową informację o tej "tczewskiej" armacie.
Mamy od dziś (od 130 lat :) ) nieco więcej szczegółów :)
Gazeta Toruńska 19 04 1879.JPG
Gazeta Toruńska 19 04 1879.JPG (142.72 KiB) Przejrzano 287 razy
Gazeta Toruńska 19 04 1879.JPG
Gazeta Toruńska 19 04 1879.JPG (142.72 KiB) Przejrzano 287 razy
Za Wikipedią - tak wyglądały sześciofuntowe pruskie armaty http://www.kronoskaf.com/syw/index.php? ... pdr_Cannon :

Obrazek

F.R. to Fredericus Rex = Król Fryderyk:

Obrazek Obrazek

Pierwszy łaciński cytat znaczył "Ostatni argument królów":

Obrazek Obrazek

...drugi to cytat z Fryderyka Wilhelma I tłumaczący się jako "Nie ustępuje nawet Słońcu".

Obrazek Obrazek

Naturalnie, linkowane ilustracje są poglądowe.

Awatar użytkownika

be-good
Koordynator
Koordynator
Pisarz Miejski
Pisarz Miejski
Reakcje:
Posty: 4724
Rejestracja: 2 lut 2011, o 20:15
Znajomość języków obcych: English, Deutsch, Pусский
Lokalizacja: Najpierw Czyżykowo, potem Bajkowe, obecnie Górki, za jakiś czas - Rokitki :( ...
Podziękował : 124 razy
Otrzymał podziękowań: 93 razy
Płeć:
Kontakt:

Re: Bitwa o Tczew 23 lutego 1807 roku

#12

Post autor: be-good » 15 gru 2013, o 16:58

Minął dzień i mogę pokazać Wam "niepoglądowe" zdjęcia tczewskiej armaty zdobytej przez legionistów Dąbrowskiego. Działo jest wciąż do obejrzenia we Wiedniu :) .

W całości cytuję z tego źródła: http://pulk12.pl/epoka/cesarskim-sladem ... enalu.html

Przeczytałem o niej przed kilkunastu laty we wstępie do „Wielkiej Armii” Roberta Bieleckiego. Goszcząc w Wiedniu obiecałem sobie ją odnaleźć – i tak się stało.
Potem zachodziłem do niej jeszcze kilkakrotnie. Leży pośród wielu armat zgromadzonych w wiedeńskim Muzeum Armii; jest jedną z mniejszych, ale dla gościa znad Wisły, z pewnością jest najważniejsza; ma też swoją historię.
23.02.1807 w trakcie szturmu Tczewa, zdobywają ją żołnierze Dąbrowskiego – radość i duma jest tak wielka, że postanowiono wyryć na niej napis przypominający o tym wydarzeniu. Dwa lata poźniej bierze udział w bitwie pod Raszynem – na słynnej grobli, jako jedyne polskie działo wpada w ręce austriackie i po latach trafia do wiedeńskiego Arsenału.
Wg muzealnego opisu (notabene znacznie różniącego się od przytaczanego przez R.Bieleckiego) ta 6-cio funtowa pruska armata,kalibru 95mm,o długości 175cm została odlana z brązu w 1781 roku; wyryto na niej dwie łacińskie maksymy: „Pro Gloria et Patria” i „Ultima ratio regis”.
Chcąc odnaleźć tą cząstkę naszej historii, kierujemy się do Arsenału, położonego za Górnym Belwederem (obydwie budowle rozdziela Park Szwajcarski, w którym znajdziemy pomnik Chopina), w pobliżu budowanego „nowego” Dworca Południowego (Sudbahnhof). Wchodząc na dziedziniec przed budynkiem muzeum, skręcamy w lewo, do tyłu – armaty znajdują się w ogrodzonej hali, udostępnianej w godzinach otwarcia muzeum (nie mylić z ustawionymi w szeregu działami wystawionymi pod murami budynku).

W ekranizacji Popiołów na raszyńskiej grobli widać wiele takich sześciofuntówek...

[BBvideo 425,350]
[/BBvideo]
NAPIS.jpg
NAPIS.jpg (315.87 KiB) Przejrzano 262 razy
NAPIS.jpg
NAPIS.jpg (315.87 KiB) Przejrzano 262 razy
canonball.jpg
canonball.jpg (278.22 KiB) Przejrzano 262 razy
canonball.jpg
canonball.jpg (278.22 KiB) Przejrzano 262 razy
Obrazek Obrazek Obrazek

Dodatkowo, z ówczesnej szwajcarskiej relacji prasowej możemy założyć, że takich armat Legion Dąbrowskiego zdobył pod Tczewem jeszcze sześć:
KANONE.JPG
KANONE.JPG (145.67 KiB) Przejrzano 262 razy
KANONE.JPG
KANONE.JPG (145.67 KiB) Przejrzano 262 razy

Awatar użytkownika

mirza3
Budnik
Budnik
Reakcje:
Posty: 478
Rejestracja: 6 lut 2011, o 20:29
Lokalizacja: Gdańsk
Podziękował : 64 razy
Otrzymał podziękowań: 41 razy
Płeć:
Kontakt:

Re: Bitwa o Tczew 23 lutego 1807 roku

#13

Post autor: mirza3 » 15 gru 2013, o 23:44

Jakkkolwiek, zgodnie z przytoczonym przez szwajcarską gazetę oficjalnym biuletynem Wielkiej Armii, wojska gen. Dąbrowskiego zdobyły pod Tczewem 7 armat, to ozdobiona później pamiątkowym napisem 6-funtówka nie pochodziła z walk o miasto. Ponieważ wg ustaleń Andrzeja Nieuważnego, pruski garnizon w Tczewie miał do dyspozycji jedynie dwie armaty 3-funtowe, (chociaż ich liczba zmieniała się w różnych raportach: dowódca korpusu badeńskiego gen. von Clossman pisał o zdobyciu jednej armaty, gen. Dąbrowski o trzech, a raport francuski o czterech) wydaje się, że 6-funtówka musiała być zdobyczą z rozgrywającej się w tym samym dniu bitwy pod Miłobądzem, gdzie 4 armaty zdobyli dowodzeni przez gen. Ménarda badeńczycy, a jedną, w pościgu za wycofującym się nieprzyjacielem, ułani płk. Dziewanowskiego.
"To co daje nam szczęście, nie jest fikcją"
Pozdrawiam

Awatar użytkownika

zunia
Obywatel
Obywatel
Reakcje:
Posty: 589
Rejestracja: 16 mar 2011, o 20:55
Lokalizacja: Tczew:Bajkowe
Podziękował : 30 razy
Otrzymał podziękowań: 79 razy
Kontakt:

Re: Bitwa o Tczew 23 lutego 1807 roku

#14

Post autor: zunia » 24 lut 2014, o 16:05

Ciekawostka dotycząca bitwy o Tczew. Cytuję artykuł B. Wieczorkiewicza zamieszczony w „Stolicy”

NAGRODA ZA MĘSTWO

W roku 1807, w czasie napoleońskiej wojny z Prusakami zacięte bitwy toczyły się pod Tczewem i Gniewem. Ramię w ramię z Francuzami walczyły wojska polskie pod Dąbrowskim, przybywającym nareszcie „z ziemi włoskiej do polskiej.... Oswobodzani spod pruskiej przemocy cieszyli się upragnioną wolnością i wielcy i mali. Chociaż jeszcze grały armaty i nie wygasły walki, lepsza, spokojna i wolna przyszłość wydawała się bliską. Niczym zaskakującym nie była więc przesyłka, którą doręczono generałowi, Dąbrowskiemu w drodze do korpusu marszałka Lefebvre zdobywającego i wyzwalającego Gdańsk. Generał po zwycięskich zmaganiach z Prusactwem wiódł swe wojsko, by wesprzeć oblegających. W otrzymanej przesyłce znajdował się przedmiot na owe czasy rzadki i bogaty — zloty zegarek. Nieznajomy ofiarodawca prosił w dołączonym liście, by General zechciał wręczyć „czasomierz” temu ze swych żołnierzy, którzy w bitwie o Tczew najpiękniej się odznaczył. Dąbrowski nie miał łatwego zadania, Jego żołnierze szczęśliwi, że oczyszczają z wroga ojczystą ziemię wszyscy „szli w bój jak do tańca”.... Po głębokim namyśle, rozważeniu sprawy i od strony, polityki jaką wobec sprzymierzeńców stosować było trzeba, generał wybrał do nagrody kanoniera nazwiskiem Cluchard należącego do walczącej pod jego rozkazem francuskiej 7 baterii pieszej. Do rzeczonego zegarka dołączył zaś odręczne pismo:

,.Gdy mi pewien dobry obywatel polski z Poznania nadesłał zegarek, z żądaniem, abym go oddal temu żołnierzowi z dywizji mojej, który się najpiękniej pod Tczewem popisał, nie mogę go kamracie, nikomu przyzwoiciej i słuszniej ofiarować, jak Tobie, boś więcej uczynił nad to, co powinność Twoja jako kanoniera wymagała; poszedłeś bowiem wraz ze strzelcami pierwszego pułku polskiej piechoty na zdobycie szturmem bramy miasta Tczewa. — Przyjm więc zegarek, który do tego listu dołączam. jako znak szacunku obywatela polskiego i mojego. Dąbrowski"

Uradowany nagrodą i wyróżnieniem Cluchard skwitował je listem przesłanym na ręce generała Dąbrowskiego. List ten w przekładzie polskim brzmiał zaś tak:
„Jenerale! Z ukontentowaniem odebrałem ofiarowany mi zegarek. Dziękuję Jaśnie Wielmożnemu Panu za jego dobroć i pamięć, jako też szanownemu obywatelowi polskiemu. który ten dar dla mnie przeznaczył. Mam sobie za wielki honor, żem dopełnił powinności mojej, pod dowództwem tak walecznego jenerała, jakim Jaśnie Wielmożny Pan jesteś. Jeżeli się w przyszłości poda znowu pora bądź przekonanym, iż dopełnię mego obowiązku, jako prawdziwy żołnierz, który innej nie ma ambicji, jak służyć dobrze swej Ojczyźnie, tudzież Ojczyźnie naszych dobrych sprzymierzeńców i przyjaciół — Polaków.
Jestem z wdzięcznością
podpisano: Cluchard, kanonier

Źródło: „Stolica : warszawski tygodnik ilustrowany.” 1975, nr 39
Cluchard_list.jpg
„Gazeta Korrespondenta Warszawskiego i Zagranicznego”. 1807 nr30
Cluchard_list.jpg (40.06 KiB) Przejrzano 178 razy
Cluchard_list.jpg
„Gazeta Korrespondenta Warszawskiego i Zagranicznego”. 1807 nr30
Cluchard_list.jpg (40.06 KiB) Przejrzano 178 razy

Awatar użytkownika

LukaszB
Burmistrz
Burmistrz
Reakcje:
Posty: 7121
Rejestracja: 21 sty 2011, o 17:54
Lokalizacja: Tczew
Podziękował : 150 razy
Otrzymał podziękowań: 184 razy
Płeć:
Kontakt:

Re: Bitwa o Tczew 23 lutego 1807 roku

#15

Post autor: LukaszB » 16 sty 2015, o 23:24

Dwa obrazy przedstawiającą bitwę o Tczew (pojawiły się w innych wątkach, ale tu pasują najlepiej)
Jerzy Kossak – „Zdobycie Tczewa przez Legiony Dąbrowskiego w 1807 roku”
Obrazek
Jean-Antoine-Siméon Fort - "Prise de Dirschau le 23 février 1807, à 5 heures du soir"
prise_de_dirschau_le_23_feevri41203.jpg
prise_de_dirschau_le_23_feevri41203.jpg (24.04 KiB) Przejrzano 150 razy
prise_de_dirschau_le_23_feevri41203.jpg
prise_de_dirschau_le_23_feevri41203.jpg (24.04 KiB) Przejrzano 150 razy
Reprint tego drugiego obrazu można kupić za niecało 50 Euro http://fr.muzeo.com/reproduction-oeuvre ... an-antoine
"Nasze czyny mogą jednakowoż przetrwać długo, o ile otrzymają potwierdzenie poprzez słowa świadków lub uratują pamięć dzięki spisaniu" Sambor II

ODPOWIEDZ